Bắt buộc định danh điện tử và rào cản đối với người đại diện là người nước ngoài - Doanh nghiệp FDI cần ứng phó thế nào từ sau tháng 7/2025
Kể từ ngày 1/7/2025, Nghị định số 69/2024/NĐ-CP quy định về định danh và xác thực điện tử chính thức có hiệu lực thi hành: mọi doanh nghiệp được thành lập, đăng ký tại Việt Nam đều phải có tài khoản định danh điện tử (VNeID) để thực hiện trực tuyến các thủ tục hành chính - thuế, hải quan, bảo hiểm xã hội, xin cấp phép... Đặc biệt, đối với các doanh nghiệp FDI có người đại diện theo pháp luật là người nước ngoài: những vướng mắc đáng kể trong thực tiễn đang dần lộ rõ.
01 - Cốt lõi của vấn đề: người đại diện là người nước ngoài có thể được cấp định danh điện tử mức độ 2 hay không?
Điều kiện để đăng ký định danh điện tử cho doanh nghiệp: người đại diện theo pháp luật phải có tài khoản định danh điện tử mức độ 2. Nhưng theo khoản 2 Điều 7 Nghị định 69: người nước ngoài chỉ được cấp tài khoản định danh điện tử mức độ 1 và mức độ 2 nếu đã được cấp thẻ tạm trú hoặc thẻ thường trú. Hệ quả: có thể phát sinh tình huống người đại diện là người nước ngoài không có thẻ tạm trú/thẻ thường trú (TRC/PRC) sẽ không thể được cấp định danh điện tử - dẫn đến doanh nghiệp cũng không thể đăng ký được tài khoản định danh điện tử.
02 - Đã có tiến triển gì chưa? Động thái của dự thảo nghị định sửa đổi
Theo dự thảo sửa đổi Nghị định 69 được công bố ngày 4/12/2025: có đề xuất thay đổi theo hướng "người nước ngoài nhập cảnh hợp pháp có thể được cấp định danh điện tử bất kể hình thức cư trú". Tuy nhiên, cần lưu ý rằng đây mới chỉ đang ở giai đoạn dự thảo - chưa có hiệu lực pháp lý.
03 - Khuyến nghị thực tiễn: doanh nghiệp FDI cần chuẩn bị những gì?
Danh mục cần kiểm tra:
- Người đại diện theo pháp luật có phải là người nước ngoài hay không?
- Đã có thẻ tạm trú (TRC) hay chưa?
- Có đáp ứng điều kiện để được cấp định danh điện tử mức độ 2 hay không?
- Có cần thiết lập cơ chế nhiều người đại diện hay không?
- Doanh nghiệp đã có phương án ứng phó với dự thảo sửa đổi nghị định sắp tới hay chưa?
Nhóm cần đặc biệt lưu ý: các doanh nghiệp mà lãnh đạo công ty mẹ tại Nhật Bản chỉ đứng tên đại diện trên danh nghĩa, không có người thường trú tại Việt Nam, hoặc nhân sự phụ trách thường xuyên thay đổi - đây là những trường hợp dễ rơi vào thế bế tắc với yêu cầu định danh điện tử.