Thị trường M&A Việt Nam hiện nay và triển vọng năm 2026 - Cơ hội và rủi ro từ cải cách thể chế pháp luật

Thị trường M&A Việt Nam đã phục hồi rõ nét trong năm 2025 và được kỳ vọng sẽ tiếp tục tăng trưởng mạnh mẽ hơn trong năm 2026. Bài viết này tổng hợp dưới góc độ pháp lý các xu hướng ngành chủ đạo, cải cách thể chế, cơ hội đầu tư và rủi ro tiềm ẩn, cũng như các thách thức hậu M&A. Việc thiết kế cơ cấu giao dịch phù hợp và lựa chọn được cố vấn đáng tin cậy chính là chìa khóa dẫn đến thành công.

Năm 2025 là một năm mà thị trường M&A (mua bán và sáp nhập) tại Việt Nam vừa trải qua nhiều biến động lớn, vừa mở ra nhiều cơ hội mới. Sau giai đoạn chững lại tạm thời, các giao dịch M&A dần cho thấy đà phục hồi mạnh mẽ, nhờ vào việc điều chỉnh chính sách, cải cách thể chế pháp luật và tính minh bạch của môi trường đầu tư được cải thiện. Nhìn từ phía nguồn cung (bên bán), thị trường đã trải qua một quá trình sàng lọc có thể gọi là "đào thải tự nhiên".

Những doanh nghiệp đã vượt qua giai đoạn khó khăn và tiếp tục duy trì hoạt động kinh doanh cho thấy rằng họ có:

Nền tảng kinh doanh mang tính thực chất
Thể trạng tài chính lành mạnh hơn
Tầm nhìn quản trị mang tính trung, dài hạn

Đó chính là những đặc điểm được thể hiện rõ.

Và những doanh nghiệp đã bước vào giai đoạn tăng trưởng này không chỉ tiếp nhận nguồn vốn nước ngoài, mà còn có nhu cầu ngày càng mạnh mẽ trong việc chủ động tiếp thu bí quyết quốc tế ở các lĩnh vực như:

Cơ chế quản trị doanh nghiệp
Quản lý rủi ro
Chiến lược thương hiệu

Đồng thời, cùng với tiến trình hội nhập kinh tế, chiến lược M&A theo hướng "vươn ra nước ngoài" cũng đang nổi lên trong cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam.

M&A không còn chỉ đơn thuần là công cụ huy động vốn, mà đang trở thành:

Bàn đạp tiến vào thị trường nước ngoài
Nâng cao giá trị thương hiệu
Tấm hộ chiếu quan trọng để tham gia thực chất vào chuỗi giá trị toàn cầu

để hiện thực hóa những mục tiêu nêu trên.

01 - Thị trường M&A Việt Nam năm 2025

【Một năm phục hồi rõ nét】

Thị trường M&A Việt Nam năm 2025 đã vượt qua giai đoạn trầm lắng đầu năm và ghi nhận đà phục hồi mạnh mẽ kể từ giữa năm.

Không chỉ số lượng giao dịch mà cả quy mô giao dịch và tầm quan trọng chiến lược cũng tăng đáng kể, cho thấy thị trường Việt Nam

các tập đoàn đa quốc gia
các quỹ đầu tư
các nhà đầu tư là doanh nghiệp hoạt động (corporate investor)

ngày càng trở thành điểm đến đầu tư hấp dẫn hơn.

Đặc biệt, đáng chú ý là việc gia tăng các hoạt động của nhà đầu tư nước ngoài như:

Mua lại doanh nghiệp, dự án
Giành quyền kiểm soát
Liên minh chiến lược
Quan hệ đối tác dài hạn

Đây là những xu hướng đáng chú ý.

Phần dưới đây tổng hợp 5 lĩnh vực chủ đạo dẫn dắt hoạt động M&A năm 2025.

(1) Y tế - Chăm sóc sức khỏe

Mở rộng cả về quy mô lẫn chiều sâu

Lĩnh vực y tế - chăm sóc sức khỏe tiếp tục là một trong những lĩnh vực sôi động nhất.

Định hướng đầu tư khá đa dạng, bao gồm:

Mua lại chuỗi bệnh viện, phòng khám
Gia nhập chuỗi nhà thuốc
Hợp tác R&D y tế chuyên sâu theo từng lĩnh vực
Đầu tư phát triển sản phẩm thực phẩm chức năng, thiết bị y tế, sản phẩm chăm sóc sức khỏe

và một số hình thức khác.

Điểm chung của nhiều thương vụ là hướng đến nâng cao chất lượng dịch vụ y tế và mở rộng khả năng tiếp cận thị trường, đây là điểm mà nhà đầu tư nước ngoài đặc biệt coi trọng.

(2) Bất động sản

Tái cơ cấu và những cơ hội mới

Trong bối cảnh thị trường bất động sản đang trong quá trình tái cơ cấu, M&A được sử dụng rộng rãi cho các mục đích sau đây.

Mua lại doanh nghiệp bất động sản đã có uy tín
Tiếp nhận các dự án đang triển khai dở dang
Tối ưu hóa quỹ đất và cơ cấu vốn

Ngày càng có nhiều nhà đầu tư hướng đến việc mua lại dự án hiện có nhằm giảm thiểu rủi ro và rút ngắn thời gian, thay vì phát triển dự án mới từ đầu.

(3) Tài chính

Đón đầu định hướng xây dựng trung tâm tài chính

Trên nền tảng định hướng xây dựng trung tâm tài chính tại Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng, hoạt động M&A trong lĩnh vực tài chính cũng trở nên sôi động.

Đối tượng đầu tư chính là:

Công ty tài chính tiêu dùng
Doanh nghiệp fintech
Dịch vụ hỗ trợ tài chính cho doanh nghiệp

và một số lĩnh vực khác; nhà đầu tư nước ngoài đang nhắm đến việc xác lập vị thế đi trước, đón đầu tiến trình hoàn thiện thể chế pháp luật.

(4) Công nghệ - Bán lẻ
Chuyển đổi số dẫn dắt xu hướng

Hoạt động M&A trong lĩnh vực công nghệ và bán lẻ đang triển khai xoay quanh các chủ đề như:

Nền tảng chuyển đổi số (DX)
Ứng dụng AI trong y tế, thương mại, dịch vụ
Giải pháp tối ưu hóa logistics, chuỗi cung ứng

là trọng tâm.

Mục tiêu là tối đa hóa hiệu quả vận hành và xây dựng hệ sinh thái dịch vụ tích hợp.

(5) Hàng tiêu dùng

Đón đầu sự mở rộng của nhu cầu nội địa

Thị trường tiêu dùng Việt Nam đang mở rộng nhanh chóng, thu hút sự quan tâm mạnh mẽ từ

các doanh nghiệp Nhật Bản
các tập đoàn FMCG (hàng tiêu dùng nhanh) lớn

Sự quan tâm này đang ngày càng gia tăng.

Nhiều nhà đầu tư áp dụng chiến lược mua lại các doanh nghiệp đã có sẵn mạng lưới phân phối, sau đó triển khai sản phẩm mang thương hiệu riêng của mình thông qua mạng lưới đó, nhờ vậy rút ngắn đáng kể thời gian gia nhập thị trường.

02 - Các yếu tố thể chế pháp lý thúc đẩy M&A

Khi nhìn về sự phục hồi năm 2025 và đà tăng trưởng tiếp theo trong năm 2026, có thể thấy ít nhất 5 yếu tố thể chế, chính sách đóng vai trò quyết định đối với thị trường M&A Việt Nam.

2.1. Hướng tới thể chế pháp luật minh bạch và dễ dự đoán hơn

Việt Nam hiện đang bước vào giai đoạn làm rõ hơn các quy định về M&A và các quy định liên quan. Việc chuẩn hóa quy định,
cải thiện hướng dẫn thực thi và nâng cao tính minh bạch

giúp nhà đầu tư trong nước và nước ngoài cùng tiếp cận một bộ quy tắc thống nhất
thu hẹp sự khác biệt trong cách diễn giải quy định
giảm thiểu rủi ro bế tắc trong quá trình đàm phán, thực hiện giao dịch

đã tạo ra những hiệu ứng tích cực như trên.

Mặc dù thể chế pháp luật chưa thể nói là đã hoàn thiện, nhưng các chính sách mới được ban hành trong năm 2025 đã giúp cắt giảm đáng kể

chi phí tuân thủ pháp luật
chi phí quản lý rủi ro pháp lý

qua đó trở thành yếu tố làm tăng sức hấp dẫn của hoạt động M&A.

2.2. Đẩy nhanh cải cách thị trường vốn và IPO

Các cải cách liên quan đến IPO và thị trường vốn cũng đang có nhiều tiến triển. Các nỗ lực chính bao gồm:

Đơn giản hóa thủ tục IPO
Nâng cao tính minh bạch về tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài
Vận hành thể chế theo tiêu chuẩn của các tổ chức xếp hạng tín nhiệm quốc tế

và một số nội dung khác.

Nhờ đó, quy định pháp luật của Việt Nam đang tiệm cận hơn với thông lệ quốc tế, giúp thị trường trở nên dễ hiểu và dễ đánh giá rủi ro hơn đối với nhà đầu tư nước ngoài. Đây là nền tảng quan trọng dẫn đến sự gia tăng của các thương vụ M&A quy mô lớn.

2.3. Hỗ trợ tái cơ cấu khu vực kinh tế tư nhân

Nghị quyết số 68 của Trung ương Đảng đã xác định khu vực kinh tế tư nhân là động lực cốt lõi của tăng trưởng kinh tế.

Trên tinh thần đó, Chính phủ đang thúc đẩy các chính sách như:

Xây dựng môi trường kinh doanh ổn định
Thúc đẩy tái cơ cấu doanh nghiệp
Sử dụng M&A như một công cụ nâng cao hiệu quả quản trị, điều hành

Kết quả là, quá trình "đào thải tự nhiên" diễn ra rõ nét hơn,

doanh nghiệp có nền tảng vững mạnh tiếp tục tăng trưởng
doanh nghiệp yếu kém rút khỏi thị trường

qua đó hình thành nguồn cung các thương vụ M&A lành mạnh.

Nhận thức về M&A đang dần thay đổi, từ hình ảnh "giao dịch đánh mất quyền kiểm soát" sang một công cụ chiến lược để tái sinh và mở rộng mô hình kinh doanh.

2.4. Nâng cao chất lượng quản trị doanh nghiệp

Sau những biến động mạnh của thị trường (đặc biệt là giai đoạn hậu COVID-19), nhiều nhà quản lý đã đối mặt với các thách thức sau đây.

Chuẩn hóa quy trình pháp lý
Tăng cường hệ thống quản lý rủi ro
Nâng cao chất lượng chuẩn bị và quản lý trước và sau M&A

Nhờ những nỗ lực này, doanh nghiệp dễ dàng đối thoại hơn với nhà đầu tư quốc tế, đồng thời quá trình tích hợp hậu M&A cũng diễn ra suôn sẻ và hiệu quả hơn.

2.5. Nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật

Một thay đổi đáng chú ý là ý thức tuân thủ pháp luật và tính minh bạch trong cộng đồng doanh nghiệp đã được nâng cao rõ rệt. M&A không còn đơn thuần là một giao dịch tài chính, mà đang được nhìn nhận là quá trình

hoàn thiện thể chế nội bộ
tăng cường quản trị doanh nghiệp
xây dựng nền tảng cho tăng trưởng dài hạn

Nhận thức này đang dần hình thành.

Chính sự thay đổi trong nhận thức này là yếu tố quan trọng đưa Việt Nam trở thành một thị trường M&A hấp dẫn hơn.

03 - Thị trường M&A Việt Nam năm 2026

【Cơ hội lớn và những thử thách không thể tránh khỏi】

Hướng tới năm 2026, thị trường M&A Việt Nam được kỳ vọng sẽ duy trì đà phục hồi đã hình thành trong năm 2025 và tiếp tục tăng trưởng hơn nữa.

Có thể nói, năm 2025 là một năm đã xây dựng được nền tảng vững chắc cho sự mở rộng của thị trường, cả về số lượng, quy mô lẫn chất lượng giao dịch.

【Thể chế pháp luật, chính sách tiếp tục là động lực thuận lợi】

Những cải cách thể chế pháp luật, điều chỉnh chính sách và biến động thị trường trong năm 2025 sẽ tiếp tục mang lại cơ hội đầu tư mới cho doanh nghiệp.

Nhu cầu hợp tác với nhà đầu tư nước ngoài
Nhu cầu tái cơ cấu doanh nghiệp
Việc sử dụng M&A để mở rộng quy mô kinh doanh

đều được dự báo sẽ gia tăng mạnh hơn trong năm 2026.

Đồng thời, trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục biến động khó lường, Việt Nam vẫn được nhiều doanh nghiệp quốc tế, bao gồm doanh nghiệp Nhật Bản, đánh giá cao như một điểm đến đầu tư tương đối ổn định và có triển vọng tăng trưởng dài hạn.

【Thử thách: "Kết quả" hậu M&A sẽ được đặt lên bàn cân】

Tuy nhiên, năm 2026 không chỉ toàn là cơ hội. Số lượng giao dịch càng tăng, thị trường sẽ càng bắt đầu nhìn nhận rõ hơn liệu các thương vụ M&A đã thực hiện trước đây có thực sự thành công hay không.

Bên cạnh những thương vụ thành công:

Kết quả không đạt như kỳ vọng
Rút lui trong quá trình tích hợp
Xung đột lợi ích bộc lộ sau khi mua lại

là những trường hợp khó tránh khỏi ở một mức độ nhất định.

Những trải nghiệm này sẽ có ảnh hưởng lớn đến tâm lý nhà đầu tư cũng như các quyết định đầu tư trong tương lai.

Điều cần thiết lúc này là "cố vấn chiến lược"

Trong bối cảnh đó, doanh nghiệp đầu tư vào Việt Nam cần một đối tác giàu kinh nghiệm thực tiễn, không chỉ đơn thuần là người hướng dẫn mà còn đóng vai trò là

cố vấn chiến lược
cố vấn pháp lý
cố vấn thị trường

cùng lúc.

Người đồng hành đáng tin cậy không chỉ đơn thuần giải thích xu hướng, mà còn phải là người có khả năng rút ra bài học từ những thành công và thất bại trong quá khứ, từ đó đề xuất thời điểm, cơ cấu giao dịch và phương án quản lý rủi ro tối ưu.

Rủi ro gia tăng của các "chuyên gia tự phong"

Cùng với sự sôi động của thị trường M&A, số lượng cố vấn tự xưng là "chuyên gia" cũng gia tăng.

Tuy nhiên, trong số đó không ít trường hợp:

chỉ nhấn mạnh lợi ích trước mắt,
chưa hiểu rõ nền tảng pháp lý, thương mại,
khiến nhà đầu tư kỳ vọng quá mức

cũng không phải là hiếm gặp.

Việc lựa chọn sai đối tác có thể dẫn đến:

Bỏ lỡ cơ hội
Gánh chịu chi phí không cần thiết
Rủi ro pháp lý phát sinh sau khi mua lại

là những hậu quả khó tránh khỏi.

"Lựa chọn đối tác" - yếu tố ngày càng quan trọng trong năm 2026

Do đó, trong chiến lược M&A hướng tới năm 2026, việc lựa chọn được cố vấn am hiểu sâu sắc thể chế pháp luật Việt Nam và đã đồng hành thực tế cùng các thương vụ đầu tư ngày càng trở nên quan trọng.

Đó chính là chìa khóa để đạt được, ngay cả trong môi trường nhiều bất định:

Quyết định đúng đắn
Tăng trưởng bền vững
Giảm thiểu rủi ro

nhằm hiện thực hóa các mục tiêu trên.