Chế định mới của Luật Đầu tư 2025: Nhà đầu tư nước ngoài có thể thành lập công ty trước khi được cấp IRC
01 - Thời hạn xin cấp IRC theo chế định mới
Chế định mới cho phép xin ERC trước rồi mới xin IRC sau - đảo ngược một phần trình tự thủ tục đầu tư truyền thống. Theo Nghị định số 96/2026/NĐ-CP (hiệu lực từ ngày 31/3/2026): để thực hiện dự án hợp pháp, nhà đầu tư phải hoàn tất thủ tục xin cấp IRC trong thời hạn 12 tháng kể từ ngày cấp ERC. Điểm còn bỏ ngỏ: pháp luật hiện chưa quy định rõ cơ chế xử lý đối với trường hợp đã được cấp ERC nhưng không hoàn tất được thủ tục xin cấp IRC.
02 - Sự thiếu đồng bộ giữa các quy định về hồ sơ nộp
Theo Luật Doanh nghiệp 2020: doanh nghiệp do nhà đầu tư nước ngoài thành lập, hồ sơ đăng ký doanh nghiệp phải bao gồm IRC. Nhưng Luật Đầu tư 2025 lại cho phép thành lập doanh nghiệp ngay cả khi chưa có IRC. Sự không thống nhất này đang gây lúng túng trên thực tiễn cho cả cơ quan đăng ký kinh doanh lẫn doanh nghiệp.
03 - Hướng dẫn của cơ quan nhà nước nhằm tháo gỡ vướng mắc
Ngày 29/4/2026, Bộ Tài chính đã ban hành Công văn số 5427/BTC-DNTN, làm rõ: trong trường hợp áp dụng chế định mới, hồ sơ đăng ký doanh nghiệp không bắt buộc phải nộp kèm IRC.
04 - Tình hình áp dụng chế định mới trên thực tiễn
Hiện tại, một số nhà đầu tư nước ngoài trong lĩnh vực dịch vụ và thương mại đã áp dụng chế định mới với mục đích sớm xác lập sự hiện diện pháp lý tại Việt Nam. Tuy nhiên, phần lớn nhà đầu tư vẫn lựa chọn phương thức truyền thống (xin cấp IRC trước).
05 - Những lưu ý quan trọng
- Được cấp ERC trước không đồng nghĩa với việc dự án đầu tư đương nhiên được phép triển khai ngay
- Có sự chênh lệch giữa thời hạn góp đủ vốn điều lệ (90 ngày kể từ ngày cấp ERC) và thời hạn xin cấp IRC (12 tháng) → tồn tại rủi ro phát sinh nghĩa vụ góp vốn trong khi chưa thể mở được tài khoản vốn đầu tư trực tiếp (DICA)
06 - Khuyến nghị
Chế định mới không phải giải pháp phổ quát cho mọi trường hợp - mà là một lựa chọn cần cân nhắc thận trọng tùy theo mức độ rõ ràng của nội dung dự án và khả năng xin được IRC. Nhà đầu tư nên tham khảo ý kiến tư vấn pháp lý trước khi triển khai áp dụng.